GP hesaplayıcı: yemek başına brüt kâr ve maliyet
Brüt kâr (GP), her yemek için bilinmesi gereken ilk sayıdır: müşterinin ödediğinden KDV ve malzeme çıkınca ne kalıyor? Aşağıya tek bir yemek gir; hesaplayıcı GP’sini, yemek maliyetini ve hedefini tutturacak menü fiyatını bulsun.
Tek bir yemekte brüt kâr
- KDV’siz fiyat
- £12.08
- HMRC’ye ödediğin KDV
- £2.42
- Brüt kâr
- £7.88
- GP yüzdesi
- %65,2 KDV’siz fiyatın
- Yemek maliyeti
- %34,8 KDV’siz fiyatın
- Hedefin için menü fiyatı
- £16.80 Hedefe ulaşmak için fiyatı en az buna çıkar.
Buradaki brüt kâr, KDV’siz fiyattan malzeme maliyetinin düşülmesidir. Personel, kira, enerji, kart komisyonu ya da teslimat komisyonu dahil değildir; bunlar brüt kârdan çıkar. KDV oranları HMRC’nin VAT Notice 709/1’inden (20 Ekim 2026’da kontrol edildi); sınırdaki bir ürün için paket KDV hesaplayıcımızı kullan ya da muhasebecine sor.
Nasıl hesaplıyor
- Önce KDV’yi çıkar. İçeride yenen yemek %20’dir, sıcak paket de öyle; soğuk paket yiyeceklerin çoğu %0’dır (VAT Notice 709/1). %20’de menü fiyatının içindeki KDV, fiyatın altıda biridir. O kısım HMRC’ye gider, bu yüzden brüt kâr KDV’siz fiyat üzerinden hesaplanır.
- Brüt kâr, KDV’siz fiyattan bir porsiyonun malzeme maliyeti düşülerek bulunur. Malzeme maliyetini KDV’siz gir: KDV kayıtlıysan onlara ödediğin KDV’yi geri alırsın.
- GP yüzdesi, brüt kârın KDV’siz fiyata bölümüdür. Yemek maliyeti yüzdesi, malzeme maliyetinin aynı fiyata bölümüdür. İkisinin toplamı her zaman %100’dür.
- Hedefin için fiyat, malzeme maliyetinin bir eksi hedef GP’ye bölünüp üstüne KDV eklenmesiyle bulunur.
Neyi dışarıda bırakıyor
Brüt kâr yalnız malzemeyi düşer. Personel, kira, enerji, kart komisyonu ve teslimat komisyonu sonradan ondan çıkar; bu yüzden bir yemeğin kendini çıkarması için GP’nin sıfırın epey üstünde olması gerekir. Teslimat uygulamalarıyla satıyorsan teslimat uygulaması komisyonu rehberimiz bir siparişin ne kadarını uygulamanın aldığını gösterir.
Malzeme maliyeti, arkasındaki reçete kadar doğrudur. Bir porsiyonu mutfağın gerçekten servis ettiği gibi tart, garnitürü ve sosu dahil et, tedarikçi fiyatı değişince maliyeti güncelle. Yumee POS’ta stok ve reçete maliyeti, bunu reçetelerinden hesaplayan bir eklentidir.
Bir yemeğin hangi KDV oranına tabi olduğundan emin değilsen takeaway KDV hesaplayıcı HMRC’nin testlerini adım adım yürütür.
Sık sorulanlar
Brüt kâr KDV’li fiyattan mı, KDV’siz fiyattan mı hesaplanır?
KDV’siz fiyattan. Yemek %20 KDV’ye tabiyse müşterinin ödediğinin altıda biri HMRC’ye aktardığın KDV’dir, yani hiç senin olmadı. GP’yi KDV’li fiyattan hesaplamak her yemeği olduğundan kârlı gösterir.
GP yüzdesi ile yemek maliyeti yüzdesi arasındaki fark ne?
Aynı fiyatın iki yüzü. Yemek maliyeti yüzdesi, malzeme maliyetinin KDV’siz fiyata bölümüdür; GP yüzdesi geri kalandır. Yemek maliyeti %30 olan bir yemeğin GP’si %70’tir.
Hedef GP için menü fiyatını nasıl bulurum?
Malzeme maliyetini bir eksi hedefe böl, sonra KDV’yi geri ekle. £4 malzeme maliyeti ve %75 hedef için bu £4 bölü 0,25, yani KDV’siz £16, %20 KDV ile £19,20 eder.
Brüt kâra personel ücreti ve kira dahil mi?
Hayır. Brüt kâr yalnız malzemeyi düşer. Ücretler, kira, enerji, kart komisyonu ve teslimat komisyonu sonradan brüt kârdan çıkar; bu yüzden bir yemeğin kendini çıkarması için GP’nin sıfırın epey üstünde olması gerekir.
Kaynaklar
- HMRC, Catering, takeaway food (VAT Notice 709/1), son güncelleme 8 Haziran 2026: bölüm 2.1–2.2 ve 3.1–3.2, hangi yiyecek %20, hangisi %0.
- HMRC, VAT guide (VAT Notice 700): işletme alımlarında ödediğin KDV’yi geri almak.
Bu hesaplayıcı genel bilgidir, finansal ya da vergi danışmanlığı değildir. Kendi fiyatların için muhasebecine sor.